Η βιώσιμη χρηματοδότηση βρίσκεται στο επίκεντρο των ευρωπαϊκών πολιτικών για την πράσινη μετάβαση, με τη συζήτηση γύρω από την αναθεώρηση του κανονιστικού πλαισίου Sustainable Finance Disclosure Regulation (SFDR 2.0) να αναδεικνύει τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν τα επαγγελματικά συνταξιοδοτικά ταμεία. Σε νέα θέση πολιτικής, η PensionsEurope υπογραμμίζει την ανάγκη το νέο πλαίσιο διαφάνειας για τα βιώσιμα χρηματοοικονομικά προϊόντα να προσαρμοστεί καλύτερα στις ιδιαιτερότητες των θεσμικών επενδυτών μακροπρόθεσμου χαρακτήρα.
Σύμφωνα με το έγγραφο θέσεων της ένωσης για την αναθεώρηση του πλαισίου βιώσιμης χρηματοδότησης της Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ο στόχος της απλοποίησης των κανόνων και της μείωσης της διοικητικής επιβάρυνσης κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση. Ωστόσο, επισημαίνεται ότι το νέο κανονιστικό πλαίσιο δεν λαμβάνει επαρκώς υπόψη τον ιδιαίτερο ρόλο των επαγγελματικών συνταξιοδοτικών ιδρυμάτων, τα οποία λειτουργούν διαφορετικά από τα τυπικά επενδυτικά προϊόντα λιανικής.
Τα επαγγελματικά συνταξιοδοτικά ταμεία αποτελούν μακροπρόθεσμους θεσμικούς επενδυτές με βασική αποστολή τη διασφάλιση επαρκούς εισοδήματος κατά τη συνταξιοδότηση για τους ασφαλισμένους τους. Σε αντίθεση με τα επενδυτικά προϊόντα λιανικής, οι ασφαλισμένοι δεν επιλέγουν συνήθως ενεργά μεταξύ διαφορετικών επενδυτικών προϊόντων, καθώς τα περισσότερα συστήματα βασίζονται σε συλλογικά επαγγελματικά σχήματα που λειτουργούν σε επίπεδο εργοδοτών ή επαγγελματικών κλάδων.
Η Pensions Europe επισημαίνει ότι ένα ενιαίο σύστημα κατηγοριοποίησης βιωσιμότητας, όπως προτείνεται στο SFDR 2.0, ενδέχεται να δημιουργήσει στρεβλώσεις για τα επαγγελματικά συνταξιοδοτικά ταμεία. Οι επενδυτικές στρατηγικές τους βασίζονται σε διαφοροποιημένα χαρτοφυλάκια και σε σημαντική έκθεση σε κρατικά ομόλογα, γεγονός που θα μπορούσε να τα κατατάξει τεχνικά σε χαμηλότερες κατηγορίες βιωσιμότητας, ακόμη και όταν οι επενδύσεις τους συμβάλλουν στους στόχους βιώσιμης ανάπτυξης.
Για τον λόγο αυτό, η ένωση προτείνει τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκή Ένωση να έχουν τη δυνατότητα να αποφασίζουν αν το πλαίσιο SFDR 2.0 θα εφαρμόζεται πλήρως στα επαγγελματικά συνταξιοδοτικά ταμεία ή αν θα προβλέπονται εξαιρέσεις από ορισμένες κατηγορίες βιωσιμότητας. Μια τέτοια προσέγγιση, σύμφωνα με την οργάνωση, θα επιτρέψει μεγαλύτερη ευελιξία και καλύτερη προσαρμογή στις διαφορετικές εθνικές δομές των συνταξιοδοτικών συστημάτων.
Ένα ακόμη σημαντικό ζήτημα αφορά το προτεινόμενο όριο ευθυγράμμισης 70% για βιώσιμες επενδύσεις σε ορισμένες κατηγορίες προϊόντων. Η PensionsEurope εκτιμά ότι το όριο αυτό είναι δύσκολο να επιτευχθεί για τα συνταξιοδοτικά ταμεία, καθώς οι επενδυτικές τους στρατηγικές απαιτούν διαφοροποίηση χαρτοφυλακίων και επενδύσεις χαμηλού κινδύνου, όπως τα κρατικά ομόλογα.
Παράλληλα, η οργάνωση στηρίζει την προσπάθεια της Ευρωπαϊκή Επιτροπή για απλοποίηση των απαιτήσεων αναφοράς και μείωση της γραφειοκρατίας στο πλαίσιο της βιώσιμης χρηματοδότησης. Όπως επισημαίνει, οι κανόνες διαφάνειας πρέπει να επικεντρώνονται σε πληροφορίες που έχουν πραγματική αξία για τους επενδυτές και τους ασφαλισμένους, συμβάλλοντας ταυτόχρονα στην προώθηση της πράσινης μετάβασης και της βιώσιμης οικονομικής ανάπτυξης.
Η PensionsEurope εκπροσωπεί εθνικές ενώσεις συνταξιοδοτικών ταμείων που καλύπτουν περισσότερους από 65 εκατομμύρια πολίτες στην Ευρώπη και διαχειρίζονται περιουσιακά στοιχεία άνω των 2,5 τρισεκατομμυρίων ευρώ. Το γεγονός αυτό αναδεικνύει τον σημαντικό ρόλο των επαγγελματικών συνταξιοδοτικών ταμείων στη χρηματοδότηση της οικονομίας και στην υποστήριξη επενδύσεων που συμβάλλουν στη βιώσιμη ανάπτυξη.
Πηγή: Έγγραφο θέσεων PensionsEurope για την αναθεώρηση του πλαισίου SFDR 2.0, Μάρτιος 2026.