Η νέα ετήσια έκθεση του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού (WMO) αποκαλύπτει μια ανησυχητική πραγματικότητα: ο παγκόσμιος κύκλος του νερού γίνεται ολοένα και πιο ασταθής λόγω της κλιματικής αλλαγής. Οι υδάτινοι πόροι μετατρέπονται σε έναν απρόβλεπτο παράγοντα, με ακραίες μεταβολές ανάμεσα σε καταστροφικές πλημμύρες και παρατεταμένες ξηρασίες. Το αποτέλεσμα είναι δραματικό για κοινωνίες, οικονομίες και οικοσυστήματα.
Το 2024 καταγράφηκε για τρίτη συνεχόμενη χρονιά απώλεια πάγου σε κάθε περιοχή παγετώνων, με συνολική μείωση 450 γιγατόνων – ποσότητα που ισοδυναμεί με νερό αρκετό για να γεμίσει 180 εκατομμύρια ολυμπιακές πισίνες. Η τήξη αυτή προσέθεσε 1,2 χιλιοστά στην παγκόσμια άνοδο της στάθμης της θάλασσας μέσα σε μόλις έναν χρόνο.
Την ίδια στιγμή, τα δύο τρίτα των λεκανών απορροής ποταμών εμφάνισαν ακραίες και ανώμαλες συνθήκες:
Ο Αμαζόνιος και μεγάλα τμήματα της Αφρικής επλήγησαν από σοβαρή ξηρασία.
Σε περιοχές της Κεντρικής Ευρώπης και της Ασίας, οι βροχοπτώσεις ξεπέρασαν κατά πολύ τα φυσιολογικά επίπεδα.
Η ανισορροπία αυτή είχε βαρύ ανθρώπινο και κοινωνικό κόστος:
Στην Αφρική, οι ακραίες βροχές του 2024 προκάλεσαν 2.500 θανάτους και τον εκτοπισμό 4 εκατομμυρίων ανθρώπων.
Στην Ευρώπη σημειώθηκαν οι χειρότερες πλημμύρες από το 2013.
Στην Ασία και τον Ειρηνικό, τροπικοί κυκλώνες στοίχισαν τη ζωή σε πάνω από 1.000 ανθρώπους.
Παγκοσμίως, 3,6 δισεκατομμύρια άνθρωποι αντιμετωπίζουν ήδη περιορισμένη πρόσβαση σε νερό τουλάχιστον έναν μήνα κάθε χρόνο – αριθμός που, σύμφωνα με τις προβλέψεις, θα ξεπεράσει τα 5 δισεκατομμύρια μέχρι το 2050.
Ο WMO προειδοποιεί: χωρίς αξιόπιστα δεδομένα, διεθνή συνεργασία και στροφή σε λύσεις βιώσιμης διαχείρισης, η ανθρωπότητα κινδυνεύει να πορευθεί «στα τυφλά» απέναντι σε μία από τις σοβαρότερες προκλήσεις του αιώνα.
Το μήνυμα για τη βιώσιμη ανάπτυξη: Η έκθεση αποδεικνύει ότι η ορθολογική διαχείριση των υδάτινων πόρων, η προστασία των οικοσυστημάτων και η επένδυση σε ανθεκτικές υποδομές δεν είναι επιλογή, αλλά αναγκαιότητα. Η ασφάλεια του νερού είναι η βάση κάθε βιώσιμης κοινωνίας.