Ανησυχία προκαλούν τα τελευταία στοιχεία για τη θερμοκρασία των ωκεανών, καθώς τον περασμένο μήνα κινήθηκε κοντά σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, σύμφωνα με το ευρωπαϊκό παρατηρητήριο Copernicus. Οι μετρήσεις ενισχύουν τα σενάρια για πιθανή επιστροφή του φαινομένου Ελ Νίνιο, το οποίο, σε συνδυασμό με την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή, ενδέχεται να οδηγήσει σε νέα κύματα ακραίας ζέστης.
Στο μηνιαίο δελτίο για το κλίμα, το Copernicus προειδοποιεί ότι μετά από μια τριετία με τις υψηλότερες θερμοκρασίες που έχουν καταγραφεί, η πιθανή επανεμφάνιση του Ελ Νίνιο μέσα στο δεύτερο μισό του έτους εντείνει τις ανησυχίες των επιστημόνων για περαιτέρω επιδείνωση της κατάστασης.
Η θερμοκρασία στην επιφάνεια των ωκεανών έφτασε τους 20,97°C τον Μάρτιο (εκτός των πολικών περιοχών), μόλις ένα δέκατο του βαθμού κάτω από το απόλυτο ρεκόρ του 2024, ενώ η ανοδική τάση φαίνεται να συνεχίζεται και τους επόμενους μήνες.
Το Ελ Νίνιο, ένα φυσικό φαινόμενο που προκαλεί περιοδική θέρμανση των υδάτων στον Ειρηνικό Ωκεανό, έχει αποδειχθεί καθοριστικός παράγοντας για την αύξηση της παγκόσμιας θερμοκρασίας. Η τελευταία του έντονη παρουσία, την περίοδο 2023–2024, συνέβαλε στο να καταγραφούν τα θερμότερα έτη στην ιστορία.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι οι σημερινές ενδείξεις στους ωκεανούς παραπέμπουν σε πιθανή μετάβαση προς νέες συνθήκες Ελ Νίνιο. Παράλληλα, ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός εκτιμά ότι υπάρχει σημαντική πιθανότητα το φαινόμενο να επανεμφανιστεί μέσα στους επόμενους μήνες, καθώς υποχωρεί το αντίθετο φαινόμενο, η Λα Νίνια.
Ακραίες θερμοκρασίες σε Ευρώπη και ΗΠΑ
Τα δεδομένα δείχνουν ότι οι επιπτώσεις είναι ήδη ορατές. Στην Ευρώπη, που θερμαίνεται ταχύτερα από άλλες ηπείρους, καταγράφηκαν θερμοκρασίες υψηλότερες από τον μέσο όρο για την εποχή, ιδιαίτερα στη βόρεια και ανατολική της πλευρά.
Παράλληλα, στις δυτικές Ηνωμένες Πολιτείες σημειώθηκε ασυνήθιστα πρώιμο κύμα καύσωνα, με θερμοκρασίες που ξεπέρασαν τους 40°C και τοπικά άγγιξαν ακόμη και τους 44°C.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ο Μάρτιος ήταν ο δεύτερος θερμότερος που έχει καταγραφεί, ενώ σε παγκόσμια κλίμακα κατέλαβε την τέταρτη θέση, με μέση θερμοκρασία 13,94°C. Η τιμή αυτή ξεπερνά σημαντικά τόσο τα προβιομηχανικά επίπεδα όσο και τον μέσο όρο των τελευταίων δεκαετιών.
«Συνεχείς και εντεινόμενες πιέσεις» στο κλίμα
Η γενική εικόνα που προκύπτει από τα δεδομένα είναι αυτή ενός κλιματικού συστήματος που δέχεται ολοένα και μεγαλύτερη πίεση. Όπως σημειώνουν οι ειδικοί του Copernicus, τα επιμέρους στοιχεία μπορεί να φαίνονται μεμονωμένα, ωστόσο συνθέτουν μια σαφή τάση ενίσχυσης των ακραίων φαινομένων.
Η πιθανή επιστροφή του Ελ Νίνιο, σε συνδυασμό με τη συνεχιζόμενη υπερθέρμανση του πλανήτη, δημιουργεί τις προϋποθέσεις για ένα ακόμη πιο θερμό και ασταθές κλιματικό περιβάλλον το επόμενο διάστημα, εντείνοντας τις προκλήσεις για κοινωνίες και οικονομίες σε παγκόσμιο επίπεδο.