Η υπουργός Εργασίας Νίκη Κεραμέως προανήγγειλε νομοθετική πρωτοβουλία για τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης στη διαχείριση ανθρώπινου δυναμικού. Στο επίκεντρο η διαφάνεια, η ανθρώπινη εποπτεία και η προστασία των εργαζομένων. Παράλληλα, ανακοίνωσε την προοπτική δημιουργίας 1.000 επιπλέον επιδοτούμενων θέσεων εργασίας για άτομα με αναπηρία.

Νέους κανόνες για τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης στις εργασιακές σχέσεις προετοιμάζει το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, με στόχο να περιορίσει τους κινδύνους από τη χρήση αλγοριθμικών και αυτοματοποιημένων συστημάτων στη διαχείριση ανθρώπινου δυναμικού.

Τη σχετική νομοθετική πρωτοβουλία ανακοίνωσε η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, κατά τη διάρκεια του 5ου Wellbeing Forum, επισημαίνοντας ότι η τεχνολογική πρόοδος πρέπει να συνοδεύεται από ουσιαστικές εγγυήσεις για τα δικαιώματα των εργαζομένων.

Σύμφωνα με την υπουργό, το νομοσχέδιο βρίσκεται ήδη στο στάδιο συζητήσεων με τους Εθνικούς Κοινωνικούς Εταίρους και αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση εντός του επόμενου μήνα.

Η πρωτοβουλία έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία ολοένα περισσότερες επιχειρήσεις αξιοποιούν ψηφιακά εργαλεία και συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης για την οργάνωση της εργασίας, την αξιολόγηση της απόδοσης και τη λήψη αποφάσεων που επηρεάζουν την επαγγελματική πορεία των εργαζομένων.

Όρια στη χρήση αλγορίθμων για σημαντικές εργασιακές αποφάσεις

Σύμφωνα με όσα ανακοίνωσε η Νίκη Κεραμέως, το νέο νομοσχέδιο θα επιδιώξει να θέσει διακριτά όρια στη χρήση αυτοματοποιημένων συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης για τη διαχείριση του προσωπικού.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις περιπτώσεις όπου οι αλγόριθμοι επηρεάζουν ουσιαστικές πτυχές της επαγγελματικής ζωής.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η ανάθεση καθηκόντων και έργων, οι αποφάσεις για επαγγελματική εξέλιξη και προαγωγές, καθώς και η διακοπή της εργασιακής συνεργασίας.

Η χρήση τέτοιων συστημάτων μπορεί να προσφέρει ταχύτητα και αποτελεσματικότητα στις επιχειρησιακές διαδικασίες.

Ωστόσο, δημιουργεί και ερωτήματα σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο λαμβάνονται οι αποφάσεις, την αξιοπιστία των δεδομένων και τη δυνατότητα ελέγχου πιθανών σφαλμάτων ή διακρίσεων.

Η νομοθετική πρωτοβουλία αποσκοπεί στη διαμόρφωση ενός πλαισίου που θα επιτρέπει την αξιοποίηση της τεχνολογίας χωρίς να περιορίζεται η προστασία των εργαζομένων.

Κεραμέως: Η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν πρέπει να είναι «μαύρο κουτί»

Κεντρικό στοιχείο της παρέμβασης αποτελεί η διαφάνεια στη λειτουργία των αλγοριθμικών συστημάτων.

Η υπουργός υπογράμμισε ότι οι εργαζόμενοι πρέπει να γνωρίζουν τις παραμέτρους βάσει των οποίων λαμβάνονται αποφάσεις που επηρεάζουν την επαγγελματική τους ζωή.

Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν πρέπει «να είναι ένα μαύρο κουτί».

Η συγκεκριμένη αναφορά περιγράφει ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα της αλγοριθμικής διαχείρισης: την αδυναμία των ενδιαφερομένων να κατανοήσουν πώς ένα αυτοματοποιημένο σύστημα καταλήγει σε μια απόφαση.

Για παράδειγμα, όταν ένα σύστημα χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση εργαζομένων, προκύπτει το ερώτημα ποια δεδομένα εξετάζει, ποια κριτήρια εφαρμόζει και κατά πόσο το αποτέλεσμά του μπορεί να ελεγχθεί.

Η διαφάνεια θεωρείται κρίσιμη ώστε να περιορίζεται ο κίνδυνος αυθαίρετων ή αδικαιολόγητων αποφάσεων.

Η ανθρώπινη εποπτεία στο επίκεντρο

Μία ακόμη βασική προτεραιότητα του σχεδιαζόμενου νομοσχεδίου είναι η διασφάλιση της ανθρώπινης εποπτείας.

Η υπουργός επισήμανε ότι, ανεξάρτητα από τις δυνατότητες των συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης, πρέπει να υπάρχει ανθρώπινος έλεγχος όταν λαμβάνονται αποφάσεις που επηρεάζουν τους εργαζομένους.

Η προσέγγιση αυτή αναγνωρίζει ότι οι αλγόριθμοι μπορούν να αποτελούν χρήσιμα εργαλεία υποστήριξης, χωρίς να σημαίνει ότι πρέπει να λειτουργούν ανεξέλεγκτα.

Η ανθρώπινη εποπτεία αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε αποφάσεις με σοβαρές συνέπειες, όπως η επαγγελματική αξιολόγηση, η προαγωγή ή η λύση μιας εργασιακής σχέσης.

Οι ακριβείς υποχρεώσεις που θα προβλέπει το ελληνικό νομοσχέδιο θα γίνουν γνωστές με τη δημοσιοποίηση του κειμένου του στη δημόσια διαβούλευση.

Τεχνητή Νοημοσύνη και ανθρώπινο δυναμικό: Οι νέες προκλήσεις

Η αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης στον χώρο της εργασίας επεκτείνεται σε διαφορετικές λειτουργίες.

Συστήματα μπορούν να χρησιμοποιούνται για την οργάνωση βαρδιών, την κατανομή εργασιών, την ανάλυση δεδομένων απόδοσης και την υποστήριξη διαδικασιών επιλογής προσωπικού.

Η χρήση τους μπορεί να διευκολύνει την καθημερινή λειτουργία των επιχειρήσεων.

Παράλληλα, όμως, η αυτοματοποίηση δημιουργεί προκλήσεις που σχετίζονται με την προστασία προσωπικών δεδομένων, τη διαφάνεια και την ίση μεταχείριση.

Ένα σύστημα που βασίζεται σε ακατάλληλα ή μεροληπτικά δεδομένα ενδέχεται να παράγει αποτελέσματα που αναπαράγουν υφιστάμενες ανισότητες.

Για τον λόγο αυτό, η αποτελεσματική αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης προϋποθέτει σαφείς κανόνες, αξιολόγηση των κινδύνων και ουσιαστική δυνατότητα ανθρώπινης παρέμβασης.

Η σημασία του διαλόγου με τους κοινωνικούς εταίρους

Η Νίκη Κεραμέως ανέφερε ότι το υπουργείο βρίσκεται ήδη σε συζητήσεις με τους Εθνικούς Κοινωνικούς Εταίρους.

Η διαδικασία αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς οι νέοι κανόνες αναμένεται να επηρεάσουν τόσο τις επιχειρήσεις όσο και τους εργαζομένους.

Για τις επιχειρήσεις, το ζητούμενο είναι η δυνατότητα αξιοποίησης καινοτόμων τεχνολογιών με σαφές πλαίσιο λειτουργίας.

Για τους εργαζομένους, προτεραιότητα αποτελεί η προστασία από αδιαφανείς διαδικασίες και η διατήρηση ουσιαστικού ελέγχου στις αποφάσεις που επηρεάζουν την επαγγελματική τους πορεία.

Η δημόσια διαβούλευση θα αποτελέσει το επόμενο στάδιο, κατά το οποίο θα μπορούν να αξιολογηθούν οι συγκεκριμένες ρυθμίσεις.

Νέες ευκαιρίες απασχόλησης για άτομα με αναπηρία

Κατά την παρουσία της στο 5ο Wellbeing Forum, η υπουργός Εργασίας αναφέρθηκε και στην ενίσχυση της πρόσβασης των ατόμων με αναπηρία στην αγορά εργασίας.

Σύμφωνα με όσα ανέφερε, η ανταπόκριση στα προγράμματα επιδοτούμενης απασχόλησης έχει ενισχυθεί, με τις διαθέσιμες θέσεις να καλύπτονται πλέον ταχύτερα.

Η εξέλιξη αυτή, όπως παρουσιάστηκε από την υπουργό, αναδεικνύει το ενδιαφέρον για δράσεις που διευκολύνουν την επαγγελματική ένταξη των ατόμων με αναπηρία.

Η πρόσβαση στην εργασία αποτελεί βασική παράμετρο της κοινωνικής συμμετοχής και της οικονομικής ανεξαρτησίας.

Παράλληλα, οι πολιτικές απασχόλησης χωρίς αποκλεισμούς μπορούν να συμβάλουν στη μείωση των εμποδίων που αντιμετωπίζουν άτομα με μεγαλύτερες δυσκολίες στην εύρεση εργασίας.

Άλλες 1.000 επιδοτούμενες θέσεις εργασίας

Η Νίκη Κεραμέως ανακοίνωσε ότι στις αρχές του καλοκαιριού διατέθηκαν 1.000 θέσεις εργασίας για άτομα με αναπηρία.

Παράλληλα, προανήγγειλε την προκήρυξη ακόμη 1.000 θέσεων στο επόμενο διάστημα.

Η νέα παρέμβαση αναμένεται να διευρύνει τις δυνατότητες πρόσβασης στην επιδοτούμενη απασχόληση.

Οι ειδικότεροι όροι συμμετοχής, οι δικαιούχοι και το χρονοδιάγραμμα θα καθοριστούν από τη σχετική προκήρυξη.

Η ενίσχυση της απασχόλησης των ατόμων με αναπηρία αποτελεί μέρος της ευρύτερης προσπάθειας για μια αγορά εργασίας με λιγότερους αποκλεισμούς.

Η τεχνολογική πρόοδος πρέπει να συμβαδίζει με την προστασία των εργαζομένων

Οι ανακοινώσεις στο 5ο Wellbeing Forum αναδεικνύουν δύο σημαντικές προτεραιότητες της σύγχρονης αγοράς εργασίας.

Η πρώτη αφορά την ανάγκη ρύθμισης της χρήσης της Τεχνητής Νοημοσύνης, ώστε η αυτοματοποίηση να μη λειτουργεί εις βάρος της διαφάνειας και των εργασιακών δικαιωμάτων.

Η δεύτερη συνδέεται με την ενίσχυση της συμμετοχής στην απασχόληση, ιδιαίτερα για κοινωνικές ομάδες που αντιμετωπίζουν πρόσθετα εμπόδια.

Η ανάπτυξη της τεχνολογίας μπορεί να προσφέρει νέες δυνατότητες, αλλά η αξιοποίησή της απαιτεί θεσμικές εγγυήσεις και κατάλληλες πολιτικές.

Το κρίσιμο ζητούμενο είναι η Τεχνητή Νοημοσύνη να λειτουργεί ως εργαλείο υποστήριξης της ανθρώπινης εργασίας και όχι ως ανεξέλεγκτος μηχανισμός λήψης αποφάσεων.

Το επόμενο σημαντικό βήμα θα είναι η δημοσιοποίηση του νομοσχεδίου, ώστε να αποσαφηνιστούν τα δικαιώματα των εργαζομένων, οι υποχρεώσεις των εργοδοτών και οι μηχανισμοί εποπτείας που θα προβλέπονται.