Πιερρακάκης: Ενέργεια, επενδύσεις και Τεχνητή Νοημοσύνη για μια πιο ανθεκτική Ευρώπη
Ο Πρόεδρος του Eurogroup και Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών συναντήθηκε με τον Γερμανό Αντικαγκελάριο Λαρς Κλίνγκμπαϊλ – Στο επίκεντρο η ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης, η ενεργειακή ενοποίηση, η κινητοποίηση των ευρωπαϊκών αποταμιεύσεων, η Τεχνητή Νοημοσύνη και η προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή.
Την ανάγκη η Ευρώπη να περάσει από τη δημοσιονομική σταθερότητα σε ένα ευρύτερο σχέδιο οικονομικής, ενεργειακής και τεχνολογικής ανθεκτικότητας έθεσε ο Πρόεδρος του Eurogroup και Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, μετά τη συνάντησή του με τον Αντικαγκελάριο και Ομοσπονδιακό Υπουργό Οικονομικών της Γερμανίας Λαρς Κλίνγκμπαϊλ.
Με την Ευρώπη αντιμέτωπη με τον πόλεμο στην Ουκρανία, την αστάθεια στη Μέση Ανατολή, το υψηλό ενεργειακό κόστος και τις πληθωριστικές πιέσεις, ο Κυριάκος Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι η δημοσιονομική πειθαρχία παραμένει αναγκαία, αλλά δεν αρκεί από μόνη της για να εξασφαλίσει ανάπτυξη και οικονομική κυριαρχία.
Οι διαρθρωτικές προκλήσεις της Ευρώπης
Το βασικό μήνυμα του Προέδρου του Eurogroup είναι ότι η Ευρώπη πρέπει να αντιμετωπίσει πλέον τις αδυναμίες που περιορίζουν την αναπτυξιακή και επενδυτική δυναμική της.
Στην ατζέντα τοποθέτησε τρεις βασικές προτεραιότητες:
- την εμβάθυνση της ενιαίας αγοράς,
- την επιτάχυνση της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων,
- την αντιμετώπιση του κατακερματισμού της ευρωπαϊκής ενεργειακής αγοράς.
Η κατεύθυνση αυτή συνδέεται άμεσα με τη συζήτηση για το νέο ευρωπαϊκό παραγωγικό μοντέλο: πώς δηλαδή η Ευρώπη θα μπορέσει να χρηματοδοτήσει περισσότερες επενδύσεις, να ενισχύσει τη βιομηχανία της και ταυτόχρονα να μειώσει την εξάρτησή της από εξωτερικούς παράγοντες.
Ενιαία ενεργειακή αγορά
Ιδιαίτερη θέση στις συζητήσεις καταλαμβάνει η ενέργεια.
Ο Κυριάκος Πιερρακάκης έθεσε ως ζητούμενο τη δημιουργία προσιτών, ασφαλών και περισσότερο ενοποιημένων ενεργειακών συστημάτων, συνδέοντας την ενεργειακή πολιτική με την ανταγωνιστικότητα, τη βιομηχανική ανθεκτικότητα και τη στρατηγική αυτονομία.
Το υψηλό ενεργειακό κόστος εξακολουθεί να αποτελεί σημαντική πρόκληση για ευρωπαϊκά νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Η αντιμετώπισή του, συνεπώς, δεν αφορά μόνο την κοινωνική πολιτική. Αποτελεί και ζήτημα παραγωγικής βιωσιμότητας για την ευρωπαϊκή βιομηχανία.
Η ολοκλήρωση της ενεργειακής αγοράς, οι διασυνδέσεις, η διαφοροποίηση των πηγών και η αποτελεσματικότερη διαχείριση της ενέργειας μπορούν να μειώσουν την έκθεση της ευρωπαϊκής οικονομίας σε εξωτερικές κρίσεις.
Κρίσιμες πρώτες ύλες και ανθεκτικές
Στην ίδια στρατηγική εντάσσεται και η πρόσβαση σε κρίσιμες πρώτες ύλες.
Η Ευρώπη χρειάζεται, σύμφωνα με την τοποθέτηση του Προέδρου του Eurogroup, περισσότερο ανθεκτικές και διαφοροποιημένες αλυσίδες εφοδιασμού.
Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς κρίσιμα ορυκτά και πρώτες ύλες είναι απαραίτητα για μπαταρίες, ενεργειακά συστήματα, ψηφιακές τεχνολογίες και μεγάλο μέρος των επενδύσεων της πράσινης μετάβασης.
Η βιωσιμότητα, επομένως, συνδέεται πλέον άμεσα και με την ασφάλεια εφοδιασμού.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη στην ατζέντα του Eurogroup
Ξεχωριστή αναφορά έκανε ο Κυριάκος Πιερρακάκης στην τεχνολογία και ειδικότερα στην Τεχνητή Νοημοσύνη.
Προανήγγειλε μια περισσότερο στρατηγική συζήτηση στο Eurogroup για την ΤΝ και συνολικά την τεχνολογική αλλαγή, με επίκεντρο τον αντίκτυπό τους στην οικονομία και στην τεχνολογική κυριαρχία της Ευρώπης.
Το ζήτημα είναι καθοριστικό για την ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα.
Η πρόκληση δεν περιορίζεται στη χρήση νέων εφαρμογών. Αφορά το εάν η Ευρώπη θα διαθέτει το επενδυτικό κεφάλαιο, τις υποδομές, τις επιχειρήσεις και το ανθρώπινο δυναμικό ώστε να συμμετέχει ενεργά στη νέα τεχνολογική οικονομία και να μη μετατραπεί αποκλειστικά σε καταναλωτή τεχνολογιών που αναπτύσσονται αλλού.
Από τις αποταμιεύσεις στις παραγωγικές επενδύσεις
Κρίσιμο κομμάτι αυτής της προσπάθειας αποτελεί η Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων.
Η κατεύθυνση που περιέγραψε ο Πρόεδρος του Eurogroup είναι η βαθύτερη χρηματοπιστωτική ενοποίηση, η άρση των εμποδίων στις διασυνοριακές επενδύσεις και η ταχύτερη προώθηση του ευρωπαϊκού πλαισίου ενοποίησης και εποπτείας των αγορών.
Το ζητούμενο είναι μεγαλύτερο μέρος του ευρωπαϊκού κεφαλαίου να μπορεί να κατευθύνεται σε παραγωγικές επενδύσεις, τεχνολογία, υποδομές και επιχειρηματική ανάπτυξη.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η θέση του Κυριάκου Πιερρακάκη υπέρ μεγαλύτερης διασυνοριακής τραπεζικής ενοποίησης, με την επισήμανση παράλληλα ότι δεν πρέπει να δημιουργούνται περιοχές της Ευρώπης με περιορισμένη πρόσβαση σε τραπεζικό δανεισμό.
Κλιματική αλλαγή και δημόσια οικονομικά
Η κλιματική αλλαγή εμφανίζεται πλέον και ως σημαντική δημοσιονομική πρόκληση.
Ο Πρόεδρος του Eurogroup επισήμανε ότι ο διαθέσιμος δημοσιονομικός χώρος θα γίνεται περισσότερο περιορισμένος, την ώρα που οι πιέσεις στις δημόσιες δαπάνες αυξάνονται λόγω της άμυνας, της γήρανσης του πληθυσμού αλλά και των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής.
Αυτό μεταφέρει τη συζήτηση για τη βιωσιμότητα και στον τρόπο διαχείρισης των δημόσιων οικονομικών.
Η πρόληψη φυσικών καταστροφών, η προσαρμογή των υποδομών και η κλιματική ανθεκτικότητα δεν αποτελούν μόνο περιβαλλοντικές πολιτικές. Μπορούν να περιορίζουν και μελλοντικούς οικονομικούς και δημοσιονομικούς κινδύνους.
Το ελληνικό παράδειγμα
Ο Κυριάκος Πιερρακάκης αναφέρθηκε και στην εμπειρία της Ελλάδας, επισημαίνοντας ότι η χώρα πέρασε από ιδιαίτερα επώδυνες μεταρρυθμίσεις, από το ασφαλιστικό έως τον ψηφιακό μετασχηματισμό, και υποστήριξε ότι σήμερα καταγράφει θετική ανάπτυξη, δημοσιονομικά πλεονάσματα και ταχεία αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους.
Χρησιμοποίησε αυτή την εμπειρία για να υποστηρίξει τη θέση ότι οι μεταρρυθμίσεις, ακόμη και όταν είναι δύσκολες στην αρχική τους φάση, μπορούν να αποδώσουν μακροπρόθεσμα.
Το ευρωπαϊκό στοίχημα της ανθεκτικότητας
Η συζήτηση Πιερρακάκη–Κλίνγκμπαϊλ αποτυπώνει τελικά μια ευρύτερη μετατόπιση στην ευρωπαϊκή οικονομική ατζέντα.
Η βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών παραμένει απαραίτητη, αλλά δεν αποτελεί από μόνη της αναπτυξιακή στρατηγική.
Η Ευρώπη χρειάζεται ταυτόχρονα επενδύσεις, χαμηλότερο ενεργειακό κόστος, τεχνολογική καινοτομία, χρηματοπιστωτική ενοποίηση, ασφαλείς εφοδιαστικές αλυσίδες και μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απέναντι στην κλιματική αλλαγή.
Το πραγματικό στοίχημα είναι να συνδεθούν όλες αυτές οι πολιτικές σε ένα κοινό ευρωπαϊκό σχέδιο που θα κάνει την οικονομία λιγότερο ευάλωτη στις εξωτερικές κρίσεις και περισσότερο ικανή να χρηματοδοτεί η ίδια την πράσινη, ψηφιακή και παραγωγική της μετάβαση.
Η κατεύθυνση αυτή συνδέεται ιδιαίτερα με τους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης 7 για καθαρή και προσιτή ενέργεια, 8 για αξιοπρεπή εργασία και οικονομική ανάπτυξη, 9 για βιομηχανία, καινοτομία και υποδομές, 12 για βιώσιμη παραγωγή και 13 για τη δράση για το κλίμα.