Με δημόσιους πόρους ύψους 160 εκατ. ευρώ από το Στρατηγικό Σχέδιο της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, η κυβέρνηση επιδιώκει να κινητοποιήσει συνολικές χρηματοδοτήσεις περίπου 365 εκατ. ευρώ για τον ελληνικό αγροδιατροφικό τομέα, μέσω του νέου Ταμείου Αγροτικής Επιχειρηματικότητας.
Τη νέα χρηματοδοτική στρατηγική παρουσίασε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Μαργαρίτης Σχοινάς, εγκαινιάζοντας το περίπτερο του ΥΠΑΑΤ στην 90ή ΔΕΘ, με κεντρικό μήνυμα ότι βιώσιμες και παραγωγικές επενδύσεις δεν πρέπει να μένουν στα χαρτιά λόγω έλλειψης χρηματοδότησης.
Χρηματοδότηση ως μοχλός βιώσιμης μετάβασης
Το νέο Ταμείο επιχειρεί να καλύψει ένα από τα βασικότερα προβλήματα της ελληνικής γεωργίας: την περιορισμένη πρόσβαση παραγωγών και αγροτικών επιχειρήσεων σε κεφάλαια.
Σύμφωνα με τον υπουργό, 80 εκατ. ευρώ δημόσιων πόρων μέσω του Ταμείου Εγγυοδοσίας Αγροδιατροφικού Τομέα αναμένεται να κινητοποιήσουν περίπου 250 εκατ. ευρώ σε δάνεια.
«Δεν θέλω να βλέπω καλές επενδύσεις να μένουν στα χαρτιά επειδή δεν βρέθηκε ο τρόπος να χρηματοδοτηθούν», τόνισε ο κ. Σχοινάς, σημειώνοντας ότι οι επιδοτήσεις και η χρηματοδότηση πρέπει να λειτουργούν συμπληρωματικά.
Η συγκεκριμένη προσέγγιση έχει άμεση σχέση με τη βιώσιμη ανάπτυξη, καθώς η πράσινη και ψηφιακή μετάβαση της γεωργίας απαιτεί σημαντικές επενδύσεις σε εξοπλισμό, νέες τεχνολογίες και σύγχρονες υποδομές.
Νερό, ενέργεια και τεχνολογία
Ο υπουργός αναφέρθηκε σε αγροτικές επιχειρήσεις και παραγωγικές μονάδες που ήδη επενδύουν σε σύγχρονες εγκαταστάσεις και τεχνολογίες, με στόχο τη μείωση του κόστους παραγωγής και την καλύτερη διαχείριση νερού και ενέργειας.
Αυτή ακριβώς είναι και μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις της βιώσιμης γεωργίας.
Η κλιματική αλλαγή, η λειψυδρία, το αυξημένο ενεργειακό κόστος και οι απαιτήσεις για χαμηλότερο περιβαλλοντικό αποτύπωμα καθιστούν αναγκαία την υιοθέτηση νέων παραγωγικών πρακτικών.
Η χρηματοδότηση συστημάτων έξυπνης άρδευσης, γεωργίας ακριβείας, ενεργειακά αποδοτικού εξοπλισμού και νέων τεχνολογιών μπορεί να αυξήσει την παραγωγικότητα, μειώνοντας ταυτόχρονα την κατανάλωση φυσικών πόρων.
Ξεχωριστό εργαλείο για τους νέους αγρότες
Ιδιαίτερη σημασία έχει η δημιουργία ειδικού χρηματοδοτικού εργαλείου για νέους γεωργούς.
Όπως ανέφερε ο Μαργαρίτης Σχοινάς, στόχος είναι να ξεπεραστούν τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν όσοι θέλουν να ξεκινήσουν στον πρωτογενή τομέα χωρίς σημαντική ίδια περιουσία ή επαρκείς εξασφαλίσεις.
«Επειδή θέλουμε τη νέα γενιά στην ελληνική γεωργία, τώρα της δίνουμε και τη δυνατότητα να ξεκινήσει», υπογράμμισε.
Το ειδικό εργαλείο θα συνδυάζει δανειακή χρηματοδότηση, μη επιστρεπτέα στήριξη και συμβουλευτική υποστήριξη, με συνολικό ύψος έως 90.000 ευρώ.
Προβλέπεται επίσης δυνατότητα χρηματοδότησης για την αγορά γεωργικής γης ακόμη και έως το 100% του ύψους του δανείου.
Η είσοδος νέων ανθρώπων στη γεωργία αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του πρωτογενούς τομέα, ιδιαίτερα σε μια περίοδο γήρανσης του αγροτικού πληθυσμού και δημογραφικής πίεσης στην περιφέρεια.
Τα τρία χρηματοδοτικά εργαλεία
Το νέο Ταμείο Αγροτικής Επιχειρηματικότητας περιλαμβάνει τρεις βασικούς πυλώνες.
Το Ταμείο Εγγυοδοσίας Αγροδιατροφικού Τομέα προβλέπει εγγύηση έως 70% του δανείου και επιδότηση επιτοκίου έως 4% για τέσσερα χρόνια.
Το Ταμείο Μικρών Δανείων Αγροτικής Επιχειρηματικότητας ΙΙ αυξάνει το ανώτατο ύψος δανείου από 25.000 σε 50.000 ευρώ, με το 50% του δανείου άτοκο και επιδότηση επιτοκίου για το υπόλοιπο μέρος τα πρώτα δύο χρόνια.
Το τρίτο εργαλείο απευθύνεται στους νέους γεωργούς και συνδυάζει χρηματοδότηση, επιχορήγηση και συμβουλευτική υποστήριξη.
Από την επιδότηση στην επένδυση
Η φιλοσοφία του νέου Ταμείου σηματοδοτεί και μια ευρύτερη αλλαγή προσέγγισης στον αγροτικό τομέα.
Η επιδότηση παραμένει σημαντικό εργαλείο, όμως η βιώσιμη ανάπτυξη απαιτεί επενδύσεις που αυξάνουν την παραγωγικότητα, μειώνουν το κόστος, εξοικονομούν φυσικούς πόρους και ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα.
Η γενική γραμματέας Ενωσιακών Πόρων και Υποδομών του ΥΠΑΑΤ Αργυρώ Ζέρβα τόνισε άλλωστε ότι ο αγροδιατροφικός τομέας χρειάζεται νέες επενδύσεις για τον εκσυγχρονισμό των παραγωγικών υποδομών, την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς του.
Το μεγάλο στοίχημα πλέον είναι οι διαθέσιμοι πόροι να φτάσουν γρήγορα στους παραγωγούς και στις αγροτικές επιχειρήσεις.
Γιατί η βιώσιμη γεωργία δεν μπορεί να βασιστεί μόνο σε καλές ιδέες. Χρειάζεται πρόσβαση σε κεφάλαια, τεχνολογία, γνώση και ένα χρηματοδοτικό περιβάλλον που επιτρέπει στις επενδύσεις να γίνονται πράξη.
Όπως χαρακτηριστικά είπε ο Μαργαρίτης Σχοινάς: «Να μην μένουν οι ιδέες στο ράφι».