Ένα ολοκληρωμένο μοντέλο για τη βιώσιμη ανάπτυξη της ελληνικής υπαίθρου παρουσίασε ο Περιφερειάρχης Δυτικής Μακεδονίας Γιώργος Αμανατίδης, θέτοντας στο επίκεντρο την ποιότητα ζωής, τις υποδομές, την τοπική επιχειρηματικότητα, την προστασία του περιβάλλοντος και την ανάγκη να παραμείνουν οι άνθρωποι στον τόπο τους.
Στις προϋποθέσεις που απαιτούνται ώστε η βιώσιμη ανάπτυξη να αποκτήσει πραγματικό περιεχόμενο στην ελληνική περιφέρεια αναφέρθηκε ο Περιφερειάρχης Δυτικής Μακεδονίας Γιώργος Αμανατίδης, κατά την παρέμβασή του στην εκδήλωση «Τοπικές Κοινωνίες – Βιώσιμη Ανάπτυξη» στη Θεσσαλονίκη.
Ο κ. Αμανατίδης έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη βελτίωση των υπηρεσιών που παρέχονται στους κατοίκους, στην αναβάθμιση της ποιότητας ζωής και στις υποδομές προσβασιμότητας, προσθέτοντας έναν παράγοντα που, όπως σημείωσε, συχνά παραβλέπεται: την ενδογενή επιχειρηματικότητα.
Η λογική είναι σαφής: η τοπική παραγωγή πρέπει να αποκτήσει μεγαλύτερη υπεραξία, ώστε να δημιουργούνται εισοδήματα μέσα στις ίδιες τις τοπικές κοινωνίες και οι κάτοικοι να έχουν ουσιαστικά κίνητρα για να παραμείνουν στον τόπο τους.
Ανάπτυξη και προστασία του περιβάλλοντος μαζί
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε η αναφορά του Περιφερειάρχη στη σχέση οικονομικής ανάπτυξης και περιβαλλοντικής προστασίας.
Ο Γιώργος Αμανατίδης υπογράμμισε ότι η προστασία του περιβάλλοντος μπορεί να συνυπάρξει με την ανάπτυξη, βάζοντας έτσι στο επίκεντρο μία από τις βασικές αρχές της σύγχρονης βιωσιμότητας: η ανάπτυξη δεν χρειάζεται να πραγματοποιείται εις βάρος του φυσικού πλούτου ενός τόπου.
Αντίθετα, ειδικά για τις ορεινές και απομακρυσμένες περιοχές, το φυσικό περιβάλλον μπορεί να μετατραπεί σε σημαντικό αναπτυξιακό κεφάλαιο.
Η ορεινότητα από μειονέκτημα σε συγκριτικό πλεονέκτημα
Χαρακτηριστική ήταν η τοποθέτηση του Περιφερειάρχη για την ορεινότητα. Οι δυσκολίες στις οδικές συνδέσεις και στα δίκτυα αποτελούν αντικειμενικά προβλήματα, ωστόσο, σύμφωνα με τον ίδιο, η ορεινότητα μπορεί να μετατραπεί σε συγκριτικό πλεονέκτημα.
Το ζητούμενο είναι ένας ορθολογικός σχεδιασμός που θα δίνει υπεραξία στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε περιοχής.
Ο Γιώργος Αμανατίδης έφερε ως παράδειγμα τη νέα προσπάθεια διαμόρφωσης του τουριστικού προϊόντος της Δυτικής Μακεδονίας. Όπως ανέφερε, σε μία ηπειρωτική Περιφέρεια το τουριστικό προϊόν δεν μπορεί να βασίζεται σε ένα μόνο χαρακτηριστικό, αλλά στον συνδυασμό των πλεονεκτημάτων της.
Αγροδιατροφή, πολιτισμός, 14 λίμνες και φυσικό περιβάλλον μπορούν να συνδεθούν και να δημιουργήσουν ένα ενιαίο προϊόν με μεγαλύτερη προστιθέμενη αξία, καθιστώντας παράλληλα τις απομακρυσμένες περιοχές περισσότερο ελκυστικές.
Το παράδειγμα της Πρέσπας
Ιδιαίτερα χαρακτηριστικό ήταν και το παράδειγμα του Αγίου Αχιλλίου στην Πρέσπα. Μια περιοχή με ελάχιστους μόνιμους κατοίκους διαθέτει ταυτόχρονα σημαντικά βυζαντινά μνημεία και ένα εξαιρετικά πολύτιμο φυσικό περιβάλλον.
Για τον Περιφερειάρχη, η αξία μιας επένδυσης σε έναν τέτοιο τόπο δεν μπορεί να υπολογίζεται αποκλειστικά με βάση τον αριθμό των κατοίκων. Πολιτισμός και φυσικό περιβάλλον αποτελούν περιουσία που μπορεί να δημιουργήσει υπεραξία και να συμβάλει στη διατήρηση της ζωής ακόμη και στις πλέον απομακρυσμένες περιοχές.
«Μικρές και πολλές νίκες» για τη Δυτική Μακεδονία
Η παρέμβαση του Γιώργου Αμανατίδη είχε και έντονη αναφορά στη μεγάλη μετάβαση που βιώνει σήμερα η Δυτική Μακεδονία.
Η περιοχή περνά από ένα οικονομικό μοντέλο στενά συνδεδεμένο με τη ΔΕΗ σε μια νέα εποχή, με το μεγάλο ζητούμενο να είναι η δημιουργία διεξόδων για τους νέους ώστε να μπορούν να παραμείνουν και να δημιουργήσουν εκεί.
«Θέλουμε μικρές και πολλές νίκες μέχρι να έρθουν και οι μεγάλες», ήταν το χαρακτηριστικό μήνυμα του Περιφερειάρχη, ο οποίος υπογράμμισε παράλληλα την ανάγκη επιτάχυνσης των έργων και των αναπτυξιακών παρεμβάσεων.
Η προσέγγιση που παρουσίασε ο Γιώργος Αμανατίδης αποτυπώνει και μία βασική αρχή της βιώσιμης περιφερειακής ανάπτυξης: να αξιοποιείς αυτό που ήδη διαθέτει ο τόπος, να του προσθέτεις αξία και να δημιουργείς τις συνθήκες ώστε οι άνθρωποι να μπορούν να ζουν, να εργάζονται και να επενδύουν σε αυτόν.