Το viosimi.gr βρέθηκε στον πρώτο διαγωνισμό καινοτομίας του EIT Water στην Ελλάδα και παρακολούθησε από κοντά πέντε startups από Ελλάδα, Βουλγαρία και Τουρκία να παρουσιάζουν τεχνολογίες για τη λειψυδρία, τις διαρροές και την προστασία των υδάτινων υποδομών – Νικήτρια η ελληνική CDXi Solutions, με πλατφόρμα τεχνητής νοημοσύνης για την παρακολούθηση της ποιότητας των υδάτων.
Παρόν στη Θεσσαλονίκη ήταν το viosimi.gr, παρακολουθώντας από κοντά μία διοργάνωση που έδειξε πώς η καινοτομία μπορεί να περάσει από τα ερευνητικά εργαστήρια στην καθημερινή διαχείριση ενός από τα πολυτιμότερα αγαθά της εποχής μας: του νερού.
Τεχνητή νοημοσύνη, δορυφορικά δεδομένα, αισθητήρες, drones, ψηφιακά «δίδυμα» και μη επανδρωμένα σκάφη βρέθηκαν στο επίκεντρο του πρώτου διαγωνισμού καινοτομίας του EIT Water στην Ελλάδα, που πραγματοποιήθηκε στη Θεσσαλονίκη.
Πέντε startups και ερευνητικές ομάδες από την Ελλάδα, τη Βουλγαρία και την Τουρκία παρουσίασαν λύσεις που επιχειρούν να απαντήσουν σε πραγματικές προκλήσεις: από τη λειψυδρία και τις απώλειες των δικτύων μέχρι την παρακολούθηση της ποιότητας του νερού και την προστασία κρίσιμων υποδομών.

Ελληνική πρωτιά με AI και δορυφορικά δεδομένα
Μεγάλη νικήτρια της διοργάνωσης αναδείχθηκε η CDXi Solutions, ελληνική spin-off του Ινστιτούτου Τεχνολογιών Πληροφορικής του ΕΚΕΤΑ.
Η εταιρεία, που ιδρύθηκε το 2023 και εδρεύει στη Θεσσαλονίκη, έχει αναπτύξει πλατφόρμα τεχνητής νοημοσύνης για τη συνεχή παρακολούθηση της ποιότητας των υδάτων.
Η λύση συνδυάζει δορυφορικές εικόνες, drones, αισθητήρες και επιτόπιες μετρήσεις, με στόχο την έγκαιρη ανίχνευση πλημμυρών, πετρελαϊκών ρύπων, βιομηχανικών απορρίψεων, θολότητας και επιβλαβών ανθίσεων φυκιών.
Η εταιρεία διαθέτει ήδη εμπορικές συμβάσεις σε Ελλάδα και Νότια Κορέα, ενώ στην Ελλάδα παρέχει αλγορίθμους για την παρακολούθηση της ποιότητας των υδάτων στο εθνικό πρόγραμμα μικροδορυφόρων, καλύπτοντας εσωτερικά και παράκτια ύδατα.
Σύμφωνα με όσα παρουσίασε, η τεχνολογία της μπορεί να περιορίσει έως και κατά 30% το λειτουργικό κόστος, μειώνοντας την ανάγκη επιτόπιων επισκέψεων και απασχόλησης εξειδικευμένου προσωπικού.
Η νίκη στη Θεσσαλονίκη της εξασφαλίζει πρόσβαση για έναν χρόνο στην κοινότητα του EIT Water, καθώς και συμμετοχή στον ευρωπαϊκό τελικό στις 15 Οκτωβρίου στη Μάλαγα, απέναντι σε επτά ακόμη startups.
Από τη βιομηχανία στην εξοικονόμηση νερού
Τη δεύτερη θέση κατέλαβε η τουρκική Blueit Water, η οποία έχει αναπτύξει ψηφιακή πλατφόρμα διαχείρισης νερού για βιομηχανικές εγκαταστάσεις.
Το σύστημά της συνδέει μετρητές, αισθητήρες, SCADA, ERP και εργαστηριακά δεδομένα, επιτρέποντας τον εντοπισμό ανωμαλιών και διαρροών και την παρακολούθηση της αποδοτικότητας στη χρήση του νερού.
Η εταιρεία, που ιδρύθηκε το 2021 στη Σμύρνη, έχει ήδη παρουσία σε περισσότερες από 40 βιομηχανικές εγκαταστάσεις στην Τουρκία.
Η συγκεκριμένη προσέγγιση δείχνει και μια διαφορετική διάσταση της βιωσιμότητας: η μείωση της κατανάλωσης νερού στη βιομηχανία μπορεί να συνδυάζει περιβαλλοντικό όφελος με χαμηλότερο λειτουργικό κόστος.

Μη επανδρωμένα σκάφη made in Greece
Τρίτη αναδείχθηκε η PARYDOR Defense, με έδρα τη Θεσσαλονίκη, η οποία αναπτύσσει μικρά, αρθρωτά και μη οπλισμένα μη επανδρωμένα σκάφη επιφανείας.
Το πρώτο της σκάφος, το P2-180, έχει μήκος 1,8 μέτρα και σχεδιάζεται ώστε να μπορεί να εξοπλιστεί με σόναρ, αισθητήρες ποιότητας νερού, συμβατικές και θερμικές κάμερες.
Η τεχνολογία βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο ανάπτυξης και η εταιρεία αναζητά ελληνικό λιμάνι, φορέα ύδρευσης, ερευνητικό οργανισμό ή διαχειριστή υποδομών για τη σχεδίαση και δοκιμή του πρώτου συστήματος.
Ένα ψηφιακό «δίδυμο» του δικτύου νερού
Η βουλγαρική RIDOTEK παρουσίασε το WaterTwin, ένα ψηφιακό «δίδυμο» που απευθύνεται κυρίως σε μικρότερους φορείς διαχείρισης νερού.
Η πλατφόρμα επιχειρεί να συγκεντρώσει σε ένα περιβάλλον δεδομένα από αισθητήρες, SCADA, GIS και δορυφορικές εικόνες, δημιουργώντας μια ψηφιακή εικόνα της λειτουργίας των υποδομών.
Η εταιρεία αναζητά μάλιστα στην Ελλάδα και ειδικότερα στην Κεντρική Μακεδονία φορέα ύδρευσης ή τοπική αρχή για πιλοτική εφαρμογή οκτώ εβδομάδων.
Δορυφόροι πάνω από τα αρδευτικά κανάλια
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την ελληνική γεωργία παρουσιάζει και το KalliRhoe, εγχείρημα ερευνητικής ομάδας του Εργαστηρίου Γεωπληροφορικής του ΑΠΘ.
Η πρόταση αξιοποιεί δεδομένα από τους δορυφόρους Sentinel-1 και Sentinel-2, drones και αισθητήρες εδάφους προκειμένου να εντοπίζει πιθανές διαρροές σε αρδευτικά κανάλια και να βοηθά στην ιεράρχηση των επισκευών.
Η ομάδα στρέφει αρχικά το ενδιαφέρον της στην Κεντρική Μακεδονία, σε μία περίοδο κατά την οποία η διαχείριση του διαθέσιμου νερού αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία.
Ενδεικτικά, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στη διοργάνωση, από το σύστημα του Αλιάκμονα απελευθερώθηκαν 380 εκατ. κυβικά μέτρα νερού το 2025 έναντι 580 εκατ. κυβικών μέτρων το 2024.
Η ΕΥΑΘ κοιτάζει τους αγωγούς… από το διάστημα
Εκτός του διαγωνιστικού μέρους, η ομάδα Water Intelligence Innovation Team της ΕΥΑΘ παρουσίασε μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα εφαρμογή δορυφορικών δεδομένων για τον εντοπισμό υπόγειων αγωγών και τη διερεύνηση πιθανών διαρροών.
Η μέθοδος έχει ήδη δοκιμαστεί στον υπόγειο αγωγό μεταφοράς νερού της Αραβησσού και προστατεύεται από ελληνικό δίπλωμα ευρεσιτεχνίας και διεθνή αίτηση PCT.
Η ίδια η ομάδα διευκρίνισε, πάντως, ότι η δυνατότητα εντοπισμού διαρροών βρίσκεται ακόμη σε στάδιο πιλοτικής επικύρωσης.
Και αυτή η διάκριση είναι σημαντική: η τεχνολογική καινοτομία αποκτά αξία όταν αποδεικνύεται στην πράξη και μπορεί να εφαρμοστεί αξιόπιστα σε πραγματικές συνθήκες.
Ν. Τζόλλας: Η καινοτομία να επιστρέφει στον πολίτη
Ο Αντιπεριφερειάρχης Ψηφιακής Διακυβέρνησης της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας Νικόλαος Τζόλλας έδωσε ακριβώς αυτή τη διάσταση στη διοργάνωση.
«Στόχος είναι η καινοτομία και η τεχνολογία να επιστρέφουν ως υπηρεσία στον πολίτη», ανέφερε . Σύμφωνα με τον ίδιο, το ζητούμενο δεν είναι μόνο η αξιολόγηση των startups, αλλά η δημιουργία συνεργασιών, η δικτύωση και η δυνατότητα νέες επιχειρηματικές ιδέες να αποκτήσουν θέση στο ευρωπαϊκό οικοσύστημα καινοτομίας.
Στρατηγικός στόχος της Περιφέρειας είναι παράλληλα η ενίσχυση της Κεντρικής Μακεδονίας ως ανταγωνιστικού ευρωπαϊκού οικοσυστήματος καινοτομίας και η προσέλκυση διεθνών startups.
70 εκατ. ευρώ τον χρόνο από το EIT Water
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν και οι χρηματοδοτικές δυνατότητες που ανοίγονται τα επόμενα χρόνια.
Ο Director Business Creation του EIT Water Θάνος Παπαϊωάννου ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι από το 2027 το EIT Water θα χρηματοδοτεί δραστηριότητες όπως πιλοτικά έργα, δοκιμές και demonstrators με 70 εκατ. ευρώ ετησίως για 15 χρόνια.
Το EIT Water αριθμεί σήμερα 140 οργανισμούς από όλη την Ευρώπη και επιδιώκει να φτάσει τα 1.000 μέλη μέσα στην επόμενη πενταετία.
Από την Ελλάδα συμμετέχουν, μεταξύ άλλων, η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, το ΑΠΘ και το λιμάνι της Ηγουμενίτσας.
Η Θεσσαλονίκη αποτέλεσε μία από τις οκτώ περιφερειακές διοργανώσεις του WAVEMAKER 2026 στην Ευρώπη, με τη δράση να υλοποιείται από την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, με συγχρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υποστήριξη του Poul Due Jensen Foundation και συντονισμό του Aarhus University.
Το viosimi.gr εκεί όπου η καινοτομία συναντά τη βιωσιμότητα
Η παρουσία του viosimi.gr στη διοργάνωση είχε ιδιαίτερη σημασία ακριβώς επειδή το νερό βρίσκεται πλέον στην πρώτη γραμμή της συζήτησης για τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Η λειψυδρία, οι απώλειες των δικτύων, η κατανάλωση στη γεωργία και στη βιομηχανία, η ποιότητα των υδάτων και η ανθεκτικότητα των υποδομών δεν αποτελούν διαφορετικά προβλήματα. Είναι κομμάτια της ίδιας μεγάλης πρόκλησης.
Και αυτό που έγινε εμφανές στη Θεσσαλονίκη είναι ότι AI, δορυφόροι, drones και αισθητήρες παύουν σταδιακά να αποτελούν τεχνολογίες του μέλλοντος. Μπορούν να γίνουν εργαλεία για να γνωρίζουμε πού χάνεται νερό, να εντοπίζουμε έγκαιρα μια ρύπανση, να παρακολουθούμε μια λίμνη ή ένα δίκτυο και να αποφασίζουμε πού πρέπει να κατευθυνθούν πρώτα οι διαθέσιμοι πόροι.
Το μεγάλο στοίχημα είναι πλέον να περάσουν οι καλύτερες από αυτές τις λύσεις από το prototype και το πιλοτικό έργο στην πραγματική εφαρμογή.
Γιατί η καινοτομία στη διαχείριση του νερού δεν είναι αυτοσκοπός. Αποκτά αξία όταν μετατρέπεται σε λιγότερες απώλειες, καθαρότερο νερό, χαμηλότερο κόστος και μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απέναντι στην κλιματική κρίση.
Η διοργάνωση συνδέεται άμεσα με τους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης 6 για Καθαρό Νερό και Αποχέτευση, 9 για Βιομηχανία, Καινοτομία και Υποδομές, 11 για Βιώσιμες Πόλεις και Κοινότητες, 12 για Υπεύθυνη Κατανάλωση και Παραγωγή και 13 για τη Δράση για το Κλίμα.

